De achtergrond
Veel DGA's lenen geld van hun eigen BV in plaats van dividend uit te keren. Het voordeel: geen Box 2-heffing op het moment van lenen. Het nadeel vanuit fiscaal perspectief: de belastingclaim wordt uitgesteld, waardoor de Staat inkomsten misloopt. Om dit te beperken heeft de wetgever in 2023 de Wet excessief lenen ingevoerd.
De €500.000-grens
De kernregel: als de totale schulden van de DGA en diens partner aan de eigen BV (of verbonden vennootschappen) op 31 december meer bedragen dan €500.000, wordt het meerdere als fictief regulier voordeel belast in Box 2.
Ter verduidelijking: het gaat om het totaal van alle leningen samen — niet per lening. En het betreft de schulden van zowel de DGA als de fiscale partner gezamenlijk.
De eigenwoningschuld-uitzondering
Schulden die kwalificeren als eigenwoningschuld — de hypotheek op uw eigen woning die is afgesloten bij de BV — tellen niet mee voor de €500.000-grens. Voorwaarde is dat er een hypotheekrecht is gevestigd en dat de lening voldoet aan de reguliere voorwaarden voor eigenwoningschulden (annuïtair of lineair, maximaal 30 jaar).
Deze uitzondering is ruim: ook als uw eigenwoningschuld bij de BV €1 miljoen bedraagt, telt dit niet mee. Het is de overige leningen die onder de €500.000-grens vallen.
Gevolgen bij overschrijding
Als de grens wordt overschreden, wordt het meerdere belast als Box 2-inkomen. Het tarief is 24,5% over de eerste €67.000 en 33% over het meerdere. Het bijzondere: u betaalt belasting over een "fictief" dividend dat u niet daadwerkelijk heeft ontvangen. Het geld is immers geleend, niet uitgekeerd.
Bij terugbetaling in een later jaar kan het eerder belaste bedrag worden gecorrigeerd — maar alleen als de schuld daadwerkelijk onder de €500.000 daalt.
Praktijkvoorbeelden
- Rekening-courant: Veel DGA's hebben een oplopende rekening-courantschuld bij de BV. Dit is een van de meest voorkomende oorzaken van overschrijding
- Lening voor beleggingspand: Een lening bij de BV voor de aankoop van een privé beleggingspand telt wél mee, een lening voor de eigen woning niet
- Lening voor schenking: Wie geld leent van de BV om te schenken aan kinderen, creëert een schuld die meetelt
De Wet excessief lenen dwingt DGA's om bewuster om te gaan met leningen van de eigen BV. Het is geen verbod op lenen — het is een financiële prikkel om schulden boven €500.000 af te bouwen of de belasting te accepteren.
Conclusie
De Wet excessief lenen beperkt de mogelijkheid om via leningen van de eigen BV de Box 2-heffing uit te stellen. De €500.000-grens (exclusief eigenwoningschuld) is het kantelpunt. Wie boven deze grens zit, betaalt Box 2-belasting over het meerdere. Wilt u uw leenpositie ten opzichte van uw BV laten beoordelen? Bij Noble & Partners helpen we u graag om de situatie in kaart te brengen en eventuele oplossingsrichtingen te verkennen.


