De maand september ligt alweer achter ons en de herfst is in aantocht. Ondanks de aanhoudende warmte, die effect had op de oogst in Europa met inflatierisico, bleven de aandelenmarkten relatief dicht bij huis. De wereld wacht nog steeds op een oplossing voor de situatie rond de Straat van Hormuz en er zijn zeker zorgen over de mogelijke gevolgen van een strenge winter.
Inflatie loopt verder op
De inflatie liep deze maand in Europa verder op en kwam beduidend hoger uit dan verwacht. Met een inflatie van 3,4% ten opzichte van 2,6% in augustus gaat de trend duidelijk de verkeerde kant op. De aanhoudende stijging van de brandstofprijzen, die ook doorwerkt in de voedselketen, is hiervan een belangrijke oorzaak. Dit alles brengt de ECB in een positie waarin zij mogelijk meer maatregelen moet nemen om de inflatie te bestrijden. Lastig hierbij is dat overheden in Europa via subsidies de effecten van stijgende prijzen proberen te verzachten, in plaats van aan te sturen op een vermindering van de vraag.
In dit klimaat loopt ook de lange rente verder op, hetgeen opnieuw negatief uitpakt voor de overheidsfinanciën. Landen als Frankrijk krijgen hun begroting al niet meer sluitend en ook in Nederland zien we een toenemende politieke versnippering, waardoor belangrijke besluiten worden doorgeschoven naar de volgende generatie. Het ontbreken van een helder perspectief raakt de toekomstige verdiencapaciteit en vergroot de kwetsbaarheid van Europa ten opzichte van de Verenigde Staten en China.
Voor bedrijven is deze politieke onrust lastig bij het plannen van investeringen. Investeringen zijn immers gericht op ontwikkelingen op de lange termijn, die telkens weer worden gefrustreerd door zwalkend overheidsbeleid. Dit komt zowel voort uit Europese regelgeving als uit nationaal politiek beleid.
De Verenigde Staten
Ook in de VS zijn de verkiezingen in aantocht. Het uitblijven van een oplossing voor het conflict met Iran vertaalt zich in hoge brandstofprijzen aan de pomp. Tegelijkertijd blijft de Amerikaanse economie verrassen. Er is nog steeds sprake van groei, die voor een belangrijk deel wordt gedreven door investeringen in AI. Daarnaast zien we dat de arbeidsmarkt robuust blijft. De belangrijkste vraag is dan ook hoe de VS erin zal slagen de omvangrijke overheidsschuld betaalbaar te houden. Inflatie helpt daarbij zeker een handje.
De cijfers: aandelen, rente en goud
De aandelenmarkten hebben in september een wisselend beeld laten zien. De AEX steeg met 0,8%, gedreven door opnieuw sterke prestaties van de chipaandelen, terwijl de bredere Europese index met 2,25% daalde. Ook de Amerikaanse aandelenmarkt kwam per saldo nauwelijks van haar plaats en noteerde een klein verlies van 0,44%.
De aandelenmarkten stonden met name onder druk door de oplopende rente. In Nederland steeg de rente op tienjarige staatsleningen van 3,39% naar 3,67%. In Frankrijk was de stijging nog veel sterker. De zorgen over de Franse begroting hebben ertoe geleid dat de rente is opgelopen tot net onder de 5%. Iedereen begrijpt dat de stijgende rente de ruimte voor overheden beperkt om de uitgaven verder te verhogen. Daardoor zullen daadwerkelijk keuzes moeten worden gemaakt.
Goud bood deze maand geen bescherming. De stijgende rente maakt het immers minder aantrekkelijk om goud aan te houden, omdat goud geen lopende inkomsten genereert. Hierdoor daalde de goudprijs in september met 6,6%.
Vooruitblik en positionering
Door de toenemende onzekerheid op de obligatiemarkten en de naderende verkiezingen in de VS denken wij dat de bewegelijkheid op de financiële markten verder zal toenemen. Daarnaast gaan we weer het cijferseizoen in, waarbij de verwachtingen van bedrijven voor 2027 centraal zullen staan. De aanhoudende onzekerheid over de toevoer van olie en gas, gecombineerd met een tekort aan raffinagecapaciteit, zal de markten naar verwachting negatief blijven beïnvloeden.
Wij kiezen ervoor om de weging van risicovolle beleggingen verder te verlagen en meer liquide middelen aan te houden. Obligaties beschouwen wij, gezien de aanhoudende druk op de koersen als gevolg van de grote investeringsvraag en de blijvende inflatie, nog niet als een aantrekkelijk alternatief. Wel behouden wij onze positie in goud en zien wij daarnaast meer kansen binnen alternatieve beleggingen.