Een langbestaande ongelijkheid opgeheven
Per 1 januari 2026 worden biologische kinderen die geen juridische familierechtelijke betrekking hebben tot hun biologische ouder, voor de schenk- en erfbelasting gelijkgesteld met juridische kinderen. De wijziging in de Successiewet 1956 doet recht aan de maatschappelijke realiteit: gezinsvormen zijn in 2026 veel diverser dan het traditionele beeld.
Biologische kinderen zonder juridische erkenning werden voorheen als 'overige verkrijgers' behandeld, met hogere tarieven en een veel lagere vrijstelling. Dat onderscheid verdwijnt nu.
Wat was de situatie vóór 2026?
De Successiewet maakte tot 2026 een strikt onderscheid op basis van de juridische familierechtelijke betrekking. De verschillen waren groot.
Juridische kinderen
- Vrijstelling erfbelasting: € 26.230 (2026)
- Tarief: 10% over de eerste € 158.669, 20% daarboven
- Vrijstelling schenkbelasting: € 6.908 per jaar
Biologische kinderen zonder juridische band (voorheen)
- Vrijstelling erfbelasting: slechts € 2.769
- Tarief: 30% over de eerste € 158.669, 40% daarboven
- Vrijstelling schenkbelasting: slechts € 2.769 per jaar
Bij een erfdeel van € 200.000 betaalde een juridisch kind circa € 17.000 aan erfbelasting, terwijl een biologisch kind zonder juridische band circa € 60.000 verschuldigd was. Meer dan drie keer zoveel.
Wat verandert er per 2026?
De wetswijziging bepaalt dat biologische kinderen ook zonder juridische erkenning voor de toepassing van de Successiewet worden gelijkgesteld met juridische kinderen. Zij vallen daarmee onder dezelfde vrijstellingen (€ 26.230 voor erfbelasting, € 6.908 voor schenkbelasting) en betalen hetzelfde tarief (10%/20% in plaats van 30%/40%). Daarnaast komen zij in aanmerking voor de eenmalig verhoogde vrijstelling van € 33.129.
De gelijkstelling geldt in twee richtingen: zowel voor verkrijgingen van de biologische ouder als voor verkrijgingen van het biologische kind.
Wie komt hiervoor in aanmerking?
De gelijkstelling geldt voor biologische kinderen die de biologische afstamming kunnen aantonen. In de praktijk kan dat via een DNA-test die het biologisch ouderschap bevestigt, documenten van een fertiliteitskliniek, of andere bewijsstukken die de biologische band onderbouwen. Zorg dat de afstamming afdoende is gedocumenteerd, zodat er bij een schenking of overlijden geen discussie ontstaat met de Belastingdienst.
Situaties waarin dit relevant is
- Kinderen uit eerdere relaties die niet juridisch zijn erkend door de biologische vader
- Donorkinderen die hun biologische ouder kennen maar geen juridische band hebben
- Kinderen die pas op latere leeftijd hun biologische ouder ontdekken
- Internationale situaties waarbij buitenlandse rechtssystemen geen juridische erkenning mogelijk maakten
Wat kunt u nu doen?
Breng als eerste in kaart of er biologische kinderen zijn die onder de nieuwe regeling kunnen vallen, en zorg voor afdoende bewijs van de biologische afstamming. Wilt u biologische kinderen opnemen in uw testament, dan is het verstandig dit nu te doen in het licht van de gunstigere fiscale behandeling. De lagere tarieven en hogere vrijstellingen maken ook schenkingen aan biologische kinderen aantrekkelijker. De samenwerking tussen familierecht en fiscaal recht is complex; een notaris of fiscalist uit ons partnernetwerk kan u begeleiden bij het in kaart brengen van uw opties.
De gelijkstelling van biologische kinderen voor de erf- en schenkbelasting heft een fiscale ongelijkheid op die al lang als onrechtvaardig werd ervaren.
Wij adviseren u graag over de gevolgen van deze wijziging voor uw situatie en helpen u uw estate planning en schenkingsplan hierop af te stemmen. Neem vrijblijvend contact met ons op.