De oudedagsverplichting: een helder overzicht
Sinds de afschaffing van het pensioen in eigen beheer per 1 april 2017 is de oudedagsverplichting (ODV) een veelgekozen alternatief voor DGA's. Wat houdt een ODV precies in, en wat zijn de voor- en nadelen?
Ontstaan van de ODV
De ODV is geïntroduceerd als onderdeel van de Wet uitfasering pensioen in eigen beheer. DGA's met een pensioenaanspraak in de eigen BV konden deze omzetten naar een ODV, uiterlijk op 31 december 2019. De omzetting vond plaats tegen de fiscale waarde van de pensioenverplichting, zodat er op dat moment geen belastingheffing plaatsvond.
Het directe gevolg was dat het verschil tussen de commerciële en fiscale waarde van de pensioenverplichting van de balans verdween. Dat verschil kon aanzienlijk zijn en drukte de ruimte voor dividenduitkeringen. Na omzetting naar een ODV werd de balans opgeschoond.
Hoe werkt de ODV in de opbouwfase?
Bij de ODV is er geen jaarlijkse opbouw op basis van salaris en dienstjaren. Het gaat om een vaststaand bedrag op de balans van de BV, dat jaarlijks oprent met het U-rendement: een marktrente vastgesteld door het ministerie van Financiën.
De afgelopen jaren was dat rendement historisch laag. De rente is inmiddels wat gestegen, maar de aangroei van de ODV blijft bescheiden vergeleken met actief beleggen. De ODV is geen beleggingsproduct; het is een fiscale verplichting met een vast oprentingsmechanisme.
De uitkeringsfase
De uitkering start uiterlijk twee maanden na het bereiken van de AOW-leeftijd en loopt twintig jaar. Het jaarlijkse uitkeringsbedrag volgt uit de stand van de ODV gedeeld door de resterende termijn. In de vroege jaren is de uitkering daardoor iets hoger, omdat het resterende saldo ook oprent.
De uitkeringen worden belast als loon uit vroegere dienstbetrekking in Box 1. Afhankelijk van uw overige inkomsten kan het progressieve tarief oplopen tot 49,50%. Het loont om de uitkeringen af te stemmen op uw totale inkomenspositie.
Vervroegen of uitstellen
De ingangsdatum kan worden vervroegd of uitgesteld met maximaal vijf jaar. Wilt u eerder stoppen met werken, dan kunt u de uitkeringen eerder laten ingaan. Werkt u door na uw AOW-leeftijd, dan kan uitstel fiscaal aantrekkelijk zijn.
Wat gebeurt er bij overlijden?
Als de DGA overlijdt voordat de ODV volledig is uitgekeerd, gaan de uitkeringen over op de erfgenamen. Voor de partner geldt de resterende termijn van de oorspronkelijke twintig jaar. Kinderen ontvangen uitkeringen tot zij de leeftijd van dertig jaar bereiken. Houd hier rekening mee in uw testament, zodat over de verdeling geen onduidelijkheid ontstaat.
Voor- en nadelen op een rij
De voordelen zijn de eenvoud (geen actuariële berekeningen, beperkte administratieve lasten), de opschoningseffect op de balans en de flexibiliteit rond de ingangsdatum.
De nadelen: het rendement is beperkt tot het U-rendement, het vermogen blijft in de BV staan en loopt ondernemingsrisico, en bij uitkering geldt het Box 1-tarief. Bij hogere inkomens kan de belastingdruk dan aanzienlijk zijn.
ODV en de toekomst
De omzettingstermijn is verstreken. Het bedrag staat op de balans. Maar dat betekent niet dat er niets meer te doen valt. Toets regelmatig of de BV voldoende middelen heeft om de toekomstige uitkeringen te doen. Overweeg aanvullende maatregelen, zoals extern vermogen opbouwen via een lijfrente of een overlijdensrisicoverzekering afsluiten.
Persoonlijk advies
De ODV is één onderdeel van uw totale vermogensplaatje. Bij Noble & Partners verzorgen wij het vermogensbeheer en werken wij samen met fiscalisten en pensioenadviseurs uit ons partnernetwerk voor de bredere planning. Neem contact met ons op voor een verkennend gesprek.


