Een testament is een levend document
Veel mensen laten één keer in hun leven een testament opstellen en kijken er daarna nooit meer naar om. Toch verandert er in de tussentijd van alles. Het document weerspiegelt uw wensen op het moment van opstelling, en die wensen schuiven mee naarmate uw leven zich ontwikkelt. Ook de wetgeving beweegt, en daarmee de werking van bepaalde testamentaire bepalingen.
Hieronder leest u vijf situaties waarin het verstandig is uw testament opnieuw te laten beoordelen. Geen voorschrift hoe u het zou moeten inrichten, maar een hulpmiddel om de momenten te herkennen waarop het relevant wordt.
Trigger 1: Geboorte of adoptie
De geboorte van een kind of kleinkind, of een adoptie, verandert de kring van erfgenamen. In het Nederlandse erfrecht zijn kinderen wettelijke erfgenamen met een legitieme portie. Een bestaand testament dat bijvoorbeeld de partner als enig erfgenaam aanwijst, houdt mogelijk geen rekening met de rechten van het nieuwe kind.
Een groter aantal erfgenamen roept ook de vraag op of de huidige verdeling nog past. Wilt u gelijke delen? Zijn er specifieke wensen voor bepaalde bezittingen? Dit is het moment om die vragen opnieuw te doordenken.
Trigger 2: Scheiding of hertrouwen
Na een scheiding vervallen testamentaire bepalingen ten gunste van de ex-partner niet automatisch. Wie na een scheiding vergeet het testament aan te passen, riskeert dat de ex-partner alsnog erft, of dat een ongewenste voogdijconstructie in stand blijft.
Bij hertrouwen, zeker in een samengesteld gezin, worden de belangen ingewikkelder. Stiefkinderen, kinderen uit eerdere relaties en de nieuwe partner hebben elk hun eigen positie. Een goed testament is hier geen luxe.
Trigger 3: Significante wetswijzigingen
Fiscale en erfrechtelijke wetgeving verandert regelmatig. Wijzigingen in vrijstellingen, tarieven of wettelijke regelingen kunnen de werking van uw testament raken. Een testament dat tien jaar geleden fiscaal goed in elkaar zat, kan vandaag onbedoelde gevolgen hebben.
Denk aan de afschaffing van de jubelton (2024), veranderingen in de heffingsvrije bedragen voor de erfbelasting, en de ontwikkelingen rond Box 3 die indirect invloed hebben op de vermogensstructuur die u wilt nalaten.
Trigger 4: Aanzienlijke vermogenswijziging
Is uw vermogen flink gegroeid, door de verkoop van een onderneming, een erfenis of waardestijging van beleggingen, dan veranderen de proporties. Een legaat van €50.000 dat ooit een substantieel deel van de nalatenschap was, kan bij een vermogen van €2 miljoen een heel ander gewicht hebben. Bij grotere nalatenschappen wordt de erfbelastingdruk bovendien proportioneel zwaarder.
Andersom geldt het ook. Is uw vermogen gedaald, dan bevat uw testament mogelijk legaten die niet langer haalbaar zijn.
Trigger 5: Ouder dan vijf jaar
Geldt geen van de bovenstaande triggers, dan blijft een eenvoudige vuistregel over: laat uw testament minimaal elke vijf jaar beoordelen. Niet omdat er automatisch iets verandert, maar omdat uw wensen, omstandigheden en de wetgeving in vijf jaar genoeg kunnen verschuiven om een heroverweging te rechtvaardigen.
Het proces van herziening
Een testamentcontrole hoeft niet ingewikkeld te zijn. Meestal volstaat een gesprek met uw notaris, waarin het bestaande testament wordt doorgelopen tegen het licht van uw huidige situatie. Soms is een aanpassing nodig. Soms blijkt dat alles nog klopt. Beide uitkomsten geven rust.
Uw testament is het document dat spreekt wanneer u dat zelf niet meer kunt. Het verdient minstens evenveel aandacht als uw financieel plan, met regelmatig onderhoud zodat het uw werkelijke wensen blijft weerspiegelen.
Tot slot
Een testament is geen eenmalige aangelegenheid. Geboorte, scheiding, wetswijzigingen, vermogensveranderingen en het verstrijken van de tijd zijn stuk voor stuk momenten om het opnieuw te laten beoordelen. Wilt u uw nalatenschapsplanning eens tegen het licht houden? Bij Noble & Partners verbinden we u graag met het netwerk van gespecialiseerde notarissen en fiscalisten, terwijl wij ons richten op het beheer van uw vermogen, zodat alles goed geregeld is en blijft.